Από την αρχή μου έκανε ιδιαίτερη εντύπωση ο τρόπος που εντάσσει τη φωτογραφία στην ποίησή της ως αντικείμενο, ως αποθετήριο μνήμης, ζωντανό πολλές φορές παράθυρο στο παρελθόν.
Μιας και το παραπάνω δοκίμιο, αναφέρεται στα ποιήματά της Δημουλά έως και το 1988, στη συνέχεια παραθέτω μερικές "φωτογραφικές" αναφορές στις ποιητικές συλλογές που ακολούθησαν από τότε.
Από την τελευταία συλλογή "Τα Εύρετρα" (Ίκαρος, 2010), στο ποιήμα "Ο Στόχος", η φωτογραφία παίζει το ρόλο του καταφυγίου, μέσα στο παρόν:
Εκτός αν βρω ξεκλείδωτη
μια φωτογραφία.
Τρυπώνω και ασφαλίζομαι
Στις "Συμβουλές τις Μεγάλης Παρασκευής" (Χλόη Θερμοκηπίου, Ίκαρος, 2005), ως σκουληκότρυπα που συνδέει το εδώ με το επέκεινα:
Αδρανείς.
Σε παρασύρει η φωτογραφία σου
ότι το έχεις δίπορτο
όποτε θέλεις είσαι τάχα εδώ
κι όποτε θές κατέρχεσαι
Εδώ χρησημοποιείται ως παρελθοντική απεικόνιση της νεότητας μιας ψυχικής κατάστασης, στο "Τίποτα δεν θ'αντιληφθείς", της ίδιας συλλογής:
Σκέπτομαι
απόψε να στείλω τη μελαγχολία μου
να κοιμηθεί μαζί σου
να μείνω λίγο μόνη.
Στην τσάντα της θα βάλω
κάτω απο τα βραδινά της φάρμακα
δήθεν κατά λάθος μια φωτογραφία της
πως ήτανε μικρή
μη και τη νανουρίσεις
Στο ποιήμα "Εύφλεκτη η απόσταση" ("Ήχος Απομακρύνσεων" Ίκαρος, 2001), όπως και παλαιότερα, η φωτογραφία φέρει ζωντανό τον εικονιζόμενο, ικανό να αλληλεπιδράσει με το περιβάλλον:
Ασυγχώρητη η απροσεξία
να μου στείλεις επι χάρτου εφημερίδας
ολοσέλιδη τη φωτογραφία σου
με αναμμένο το τσιγάρο της.
Ακόμη πιο πίσω, στο "Ενός Λεπτού Μαζί" (Ίκαρος, 1998). Όλο το ποιήμα με τον τίτλο "Επείγον" αναφέρεται στην χειρουργική τομή μιας φωτογραφίας ταυτότητας και τη - βασανιστικά - λεπτομερή σύγκρισή της με το εικονιζόμενο πρόσωπο. Ένα ενδεικτικό απόσπασμα:
Μα η φωτογραφία για να λάβει
το ύπατο χρίσμα της αμετάβλητης
δίνει όρκο βαρύ να μη
γνωρίζει μήτε τα πριν
μήτε τα έπειτά της.
Τέλος, από την ίδια συλλογή και την αριστουργηματική "Εκδοχή Δημιουργίας". Ξανά η φωτογραφική εικόνα ως μια μικρή, αλλά τελικά ανεπιτυχής, παράταση του παρελθόντος χρόνου.
Και εγένετο πάλι χτές.
Για να μη χαθεί όπως το προηγούμενο
το συνόδεψαν λίγο παρακάτω
οι φωτογραφίες.
Σημείωση: Αν και με το πέρασμα του χρόνου, σταδιακά μειώνεται η χρήση της φωτογραφίας στην ποίηση της Δημουλά, η παραπάνω ανθολόγηση φυσικά δεν είναι εξαντλητική - στάθηκα σε ορισμένα μόνο αποσπάσματα. Oι φωτογραφίες που συνοδεύουν το κείμενο προέρχονται από εκδήλωση - συζήτηση στον πολυχώρο "Pass-Port" του Πειραιά, στις 2 Φεβρουαρίου 2011.